İstifa Eden İşçi İstifasını Haklı Feshe Dönüştürebilir mi?



Bilindiği üzere istifa bir işçinin kendi isteğiyle yapmakta olduğu görevden ayrılması anlamına gelmektedir. İstifa işçinin işvereninin kabulüne bağlı değildir. İşveren bunu ister kabul etsin ister kabul etmesin işçiler istifa ederek işten ayrılabilir. Ancak işverenin kabulüne bağlı olmasa da istifa edilirken ihbar sürelerine uyulması gerekmektedir. Aksi takdirde ihbar tazminatı ile karşı karşıya kalınacaktır.


Her ne kadar yukarıda istifanın işçinin kendi isteğiyle yapacağı bir eylem olduğu belirtilse de çeşitli durumlarda işçilerden zorla istifa dilekçelerinin alınmakta olduğu, hukuki bilgi eksikliği nedeniyle aslında haklı nedenleri bulunan bir işçinin istifa adı altında kendi iradesi olmaksızın ve/veya mecbur kalarak yazılı dilekçeler düzenledikleri görülebilmektedir. Bu tarz durumlarda bilinmelidir ki, mevcut iş ilişkisini sona erdirmek için aslında istifa etmektense başkaca haklı nedenleri bulunan işçi yapmış olduğu istifayı belirli koşullarda ve makul bir süre içerisinde haklı feshe çevirebilecektir. İşte bu noktada her ne koşul altında verilirse verilsin o ilk verilen istifa dilekçesinde belirtilen nedenler ve/veya ifadeler hukuken oldukça büyük önem arz etmektedir.


Eğer istifa dilekçesinde bir neden belirtilmişse işçi dilekçesinde belirtmiş olduğu neden ile kesin olarak bağlıdır. Örneğin işçi istifa dilekçesinde yurtdışındaki bir eğitime katılabilmek için istifa ettiğini veya eşinin tayininin çıkmış olması sebebiyle istifa ederek işten ayrıldığını kaleme almışsa o işçi sonradan açacağı işçi alacağı davasında ben aslında iş akdimi ödenmeyen fazla mesai ücretlerim nedeniyle feshetmiştim, aslında benim haklı nedenlerim vardı istifa değil de haklı fesih yapmak istemiştim şeklinde beyanda bulunamaz. Neden belirterek yapmış olduğu istifadaki o nedenler ile bağlıdır ve o istifayı açacağı bir dava ile haklı feshe dönüştüremez.


Ancak eğer işçi neden belirtmeksizin bir istifa dilekçesi vermişse yani istifasına ilişkin hiçbir sebep bildirmemiş, örneğin görülen lüzum üzerine diyerek istifa etmişse Yargıtay uygulamasıyla da kabul edilmiş olduğu üzere o işçi makul bir süre içerisinde istifasını haklı fehse dönüştürebilecek yani haklı fesih nedenlerine dayanabilecek ve bu doğrultuda örneğin bir işçi alacağı davası açabilecektir.


Peki sebepsiz verilen istifa dilekçelerinin haklı feshe dönüştürülebileceği o makul süre nedir sorusu hemen akla gelmektedir. Yargıtay’ın ilgili dairesi tarafından bazı kararlarda bu hususa değinilmiştir. Bu konuda Türk Borçlar Kanunu’nun 39.maddesi bizler için yol gösterici olacaktır. Yani her ne kadar her bir durum ve olay özelinde değerlendirilmesi yerinde olacaksa da genel bir şekilde ifade etmek gerekirse irade fesadının ileri sürülebileceği 1 yıllık sürenin, istifanın haklı feshe dönüştürülmesi için aranan makul süre bakımından da geçerli olduğu kabul edilmektedir. Bu durumda işçi eğer nedensiz olarak, neden belirtmeksizin istifa etmişse bir yıl içinde açacağı davada ya da gönderdiği ihtarnamede benim o tarihteki ayrılmam aslında ödenmeyen şu işçilik alacaklarım sebebiyleydi dediğinde bunun makul süre içinde haklı feshe dönüştürülebileceği kabul edilmektedir. Ancak yukarıda da ayrıntılı olarak değinmiş olduğumuz üzere eğer istifa dilekçesinde bir neden belirtiliyorsa artık işçi o nedenle kesin olarak bağlıdır. Belirtmiş olduğu o nedenleri haklı feshe dönüştürme imkanı bulunmamaktadır.


Bazı istifa dilekçelerinde çok net spesifik nedenlere yer vermek yerine daha genel sebeplerin belirtildiği de görülmektedir. Örneğin işçi istifa dilekçesine “ailevi nedenlerle” ayrıldığını belirterek ancak bu konuda herhangi bir ayrıntıya girmeyerek dilekçesini imza altına almaktadır. Yargıtay 9. Ve 22. Hukuk Daireleri birleşmeden önce ailevi nedenler ifadesi biraz daha geniş bir şekilde yorumlanmaktayken, dairelerin birleşme kararı sonrasında artık ailevi nedenler ifadesinin daha dar bir şekilde yorumlanacağı yani bu ifadenin kadın işçi tarafından ancak evlilik sebebiyle evlilik tarihinden itibaren 1 yıllık süre içerisinde yapılabilecek olan haklı feshe dönüştürülebileceği ancak başka bir haklı nedene dönüştürülemeyeceği yönünde sonuca varılmıştır. Yani bu durumda kadın işçi özel nedenlerle veya ailevi nedenlerle istifa ediyorum açıklamasını evlilik nedeniyle haklı feshe dönüştürebilecektir.


Kanundan doğan bir diğer sona erme hali olan emeklilik bakımından bir de bu konuya değinecek olursak, örneğin işçi herhangi bir neden belirtmeden istifa edecek olursa daha sonra bu istifasını aslında o tarihte ben 15 yıl 3600 günümü doldurmuştum diyerek haklı feshe dönüştürebilecek midir? Bu konu da Yargıtay’ın 9. Ve 22. Hukuk Daireleri tarafından değerlendirilmiş ve hiçbir neden belirtmeden istifa ettikten sonra kurumdan aldığı belgeyle hatta yıllar sonra kurumdan aldığı belgeyle işçinin aslında o tarihteki gerçek ayrılma nedenim buydu açıklaması yaparak o nedensiz istifayı emeklilik nedenli haklı feshe dönüştürmesinin kabul edilemeyeceği sonucuna varılmıştır. Ancak eğer istifa öncesinde işçi gidip kurumdan o yazıyı almışsa ve sonrasında istifa etmişse tarih bakımından bu durumun tespit edilmesi halinde istifa edilerek yapılan o ayrılışın 15 yıl 3600 güne dayandığı iddia edilebilecektir.


Yasal Uyarı: İşbu makale başka bir internet sitesinde ancak makalenin yer aldığı internet adresi linkini içeren aşağıdaki ifadeye yazının başında veya sonunda belirgin bir şekilde yer verilmesi şartıyla yeniden yayımlanabilir veya basılabilir.



İstifa Eden İşçi İstifasını Haklı Feshe Dönüştürebilir mi Pınar İleri Avukatlık & Danışmanlık izni dahilinde yeniden yayımlanmaktadır"www.pinarileri.com

Öne Çıkanlar
Son Paylaşımlar
Arşiv
Anahtar Kelime Ara